← Mövzulara
egp-5.1· Fəsil 5: Optika və müasir fizika· ~14 dəq
Həndəsi optika
İşığın qayıtması və sınması, tam daxili qayıtma, linzalar və güzgülər
Həndəsi optika işığın düz xətt boyunca yayılmasını, qayıtmasını və sınmasını öyrənir. Qayıtma qanununa görə düşmə bucağı qayıtma bucağına bərabərdir (α = γ). Sınma qanununda sındırma əmsalı n = sinα/sinβ kimi, həm də mühitdə işıq sürəti ilə n = c/v kimi təyin olunur. İşıq sıx mühitdən az sıx mühitə keçəndə, düşmə bucağı limit bucaqdan böyük olarsa, tam daxili qayıtma baş verir: sinα₀ = 1/n. Nazik linza üçün düstur 1/F = 1/d + 1/f, optik güc isə D = 1/F (vahidi dptr, F metrlə) şəklindədir. Xətti böyütmə Γ = H/h = f/d düsturu ilə tapılır. Məsələn: fokus məsafəsi F = 0,2 m olan toplayıcı linzanın optik gücü D = 1/F = 1/0,2 = 5 dptr olur.
Qaydalar
- 1Qayıtma qanunu: α = γ (düşmə bucağı = qayıtma bucağı).
- 2Sınma qanunu: n = sinα/sinβ = c/v.
- 3Tam daxili qayıtma: sinα₀ = 1/n (sıx mühitdən az sıx mühitə).
- 4Optik güc: D = 1/F (dptr, F metrlə); linza düsturu: 1/F = 1/d + 1/f.
- 5Xətti böyütmə: Γ = H/h = f/d.
Məşq
10 asan · 10 orta · 10 çətin