Ədat

Ədat köməkçi nitq hissəsidir; ayrılıqda lüğəvi mənası olmasa da, cümlədəki sözün və ya bütöv cümlənin mənasını qüvvətləndirir, məhdudlaşdırır, dəqiqləşdirir, yaxud ona müxtəlif çalarlar verir. Ədatlar müstəqil suala cavab vermir və cümlə üzvü ola bilmir. Mənaca bir neçə növə ayrılır: qüvvətləndirici ədatlar (lap, ən, daha, çox, axı, ki, də, da), məhz mənasını dəqiqləşdirən və ayırıcı ədatlar (məhz, elə, yalnız, ancaq, təkcə, bir), sual ədatları (-mı, -mi, -mu, -mü, məgər, bəs), təsdiq-inkar ədatları (bəli, hə, xeyr, yox) və əmr-arzu çaları verən ədatlar (qoy, gəl, gör, bax). Ədatı bağlayıcıdan ayırmaq lazımdır: bağlayıcı söz və cümlələri bir-birinə bağlayır (və, amma, çünki), ədat isə heç nəyi bağlamır, yalnız mənanı gücləndirir və ya çalarlandırır; məsələn, «yalnız» və «ancaq» sözləri «təkcə» mənasında ədat, «lakin» mənasında isə bağlayıcı olur. Nümunə: «Lap yaxşı oxudu» cümləsində «lap» qüvvətləndirici ədatdır, «Sən gəldinmi?» cümləsində «-mi» sual ədatıdır, «Bəli, gəldim» cavabında «bəli» təsdiq ədatıdır.