Paraleloqram, romb, düzbucaqlı, kvadrat
Dördbucaqlıların xassələri, perimetri və sahəsi.
Dördbucaqlıların ən vacib sinfi paralel qarşılıqlı tərəflərə malik olan paraleloqramlardır. Paraleloqramın əsas xassələri: qarşılıqlı tərəflər bərabər (AB = CD, BC = AD), qarşılıqlı bucaqlar bərabər (∠A = ∠C, ∠B = ∠D), qonşu bucaqların cəmi 180° olur, diaqonallar bir-birini iki bərabər hissəyə bölür. Paraleloqramın sahəsi S = a·h (tərəf × həmin tərəfə çəkilmiş hündürlük). Romb — bütün tərəfləri bərabər olan paraleloqramdır; diaqonalları bir-birini perpendikulyar olaraq iki bərabər hissəyə bölür, sahəsi S = (d₁·d₂)/2. Düzbucaqlı — bütün bucaqları 90° olan paraleloqramdır; diaqonalları bərabər (d₁ = d₂) və bir-birini iki bərabər hissəyə bölür, sahəsi S = a·b. Kvadrat — həm romb, həm düzbucaqlının xüsusi halı olan, bütün tərəfləri bərabər və bütün bucaqları 90° olan fiqurdur; diaqonalı d = a√2, sahəsi S = a².
Məsələn, tərəfi 6 sm olan kvadratın diaqonalı 6√2 sm, sahəsi isə 36 sm² olur.
Qaydalar
- 1Paraleloqramda qarşılıqlı tərəflər və qarşılıqlı bucaqlar bərabərdir; qonşu bucaqların cəmi 180°-dir.
- 2Paraleloqramın sahəsi S = a·h (tərəfin uzunluğu × həmin tərəfə çəkilmiş hündürlük).
- 3Rombda bütün tərəflər bərabərdir; diaqonallar perpendikulyar olaraq bir-birini bölür: S = (d₁·d₂)/2.
- 4Düzbucaqlının diaqonalları bərabərdir: d = √(a² + b²); sahəsi S = a·b.
- 5Kvadratda diaqonal d = a√2 (Pifaqor teoremi ilə), sahə S = a², perimetr P = 4a.
Məşq
10 asan · 10 orta · 10 çətin