Zərf
Zərfin mənaca növləri və sifətdən fərqi
Zərf hərəkətin və ya əlamətin tərzini, zamanını, yerini, kəmiyyətini, səbəb-məqsədini bildirən nitq hissəsidir. Zərf əsasən feili izah edir və şəxsə, zamana görə dəyişmir. Mənaca zərfin beş növü var: tərzi-hərəkət (necə? nə cür?), zaman (nə vaxt? haçan?), yer (harada? haraya?), kəmiyyət (nə qədər? neçə dəfə?) və səbəb-məqsəd (niyə? nə üçün?) zərfləri. Zərfi sifətlə qarışdırmaq olmaz: sifət ismi izah edir, zərf isə feili izah edir. Məsələn: «gözəl mənzərə» birləşməsində «gözəl» sifətdir (ismi izah edir), «gözəl oxuyur» birləşməsində isə «gözəl» zərfdir (feili izah edir). Cümlədə zərf əsasən zərflik olur, lakin nitq hissəsi kimi onun növünü ayırd etmək lazımdır. Beləliklə, sözün hansı sualı cavablandırdığına və nəyi izah etdiyinə baxaraq zərfi tapmaq olar.
Qaydalar
- 1Zərf hərəkətin və ya əlamətin tərzini, zamanını, yerini, kəmiyyətini, səbəb-məqsədini bildirən nitq hissəsidir; əsasən feili izah edir.
- 2Mənaca zərfin 5 növü var: tərzi-hərəkət (necə?), zaman (nə vaxt?), yer (harada?), kəmiyyət (nə qədər?), səbəb-məqsəd (niyə?) zərfləri.
- 3Zərf şəxsə və zamana görə dəyişmir, hallanmır və mənsubiyyət şəkilçisi qəbul etmir.
- 4Sifət ismi izah edir, zərf isə feili izah edir: «gözəl mənzərə» (sifət) / «gözəl oxuyur» (zərf).
- 5Cümlədə zərf əsasən zərflik vəzifəsində işlənir, lakin nitq hissəsi kimi öz mənaca növünə malikdir.
Məşq
10 asan · 10 orta · 10 çətin