Maqnit sahəsi və maqnit induksiyası
Maqnitlər, Erstedin təcrübəsi və maqnit induksiyası B
Sabit maqnitin iki qütbü var: şimal (N) və cənub (S). Eyniadlı qütblər bir-birini itələyir, müxtəlifadlı qütblər isə cəzb edir. Maqnit sahəsini həm sabit maqnitlər, həm də cərəyan (hərəkətdə olan elektrik yükləri) yaradır — bunu ilk dəfə Erstedin təcrübəsi göstərdi: cərəyanlı naqilin yanındakı maqnit əqrəbi meyl edir. Maqnit sahəsini xarakterizə edən əsas kəmiyyət maqnit induksiyası B-dir; o, vektor kəmiyyətdir və vahidi Tesla (T) ilə ölçülür. Düz cərəyanlı naqilin yaratdığı maqnit induksiyası B = μ₀I/(2πr) düsturu ilə hesablanır, burada μ₀/(2π) = 2·10⁻⁷ T·m/A. Məsələn: I = 10 A cərəyanlı naqildən r = 0,1 m məsafədə B = 2·10⁻⁷·10/0,1 = 2·10⁻⁵ T. Maqnit xətləri həmişə qapalıdır.
Qaydalar
- 1Eyniadlı qütblər itələyir, müxtəlifadlı qütblər cəzb edir (N və S).
- 2Maqnit sahəsini cərəyan və hərəkətdə olan yüklər yaradır (Erstedin təcrübəsi).
- 3Düz cərəyanlı naqilin induksiyası: B = μ₀I/(2πr), μ₀/(2π) = 2·10⁻⁷ T·m/A.
- 4Maqnit induksiyası B vektor kəmiyyətdir, vahidi Tesla (T); maqnit xətləri qapalıdır.
Məşq
10 asan · 10 orta · 10 çətin