Ən qədim dövr və ilk dövlətlər
İbtidai icma quruluşu (Azıx mağarası, Azıxantrop), tunc və dəmir dövrü, ilk tayfa ittifaqları və dövlətlər: Manna, Midiya, Əhəməni işğalı, Atropatena və Qafqaz Albaniyası
Azərbaycan ərazisi insanın məskunlaşdığı ən qədim yerlərdəndir: Füzuli rayonundakı Azıx mağarasında tapılmış aşağı çənə sümüyü (Azıxantrop) və daş alətlər ibtidai icma quruluşunun başlanğıcına aiddir. Tunc və dəmir dövründə tayfa ittifaqları yaranmış, e.ə. IX-VI əsrlərdə Urmiya gölü ətrafında ilk mərkəzləşmiş dövlət — paytaxtı İzirtu olan Manna formalaşmışdır. Sonradan Midiya, ardınca isə Əhəməni imperiyası bu əraziləri işğal etmişdir; Əhəməni dövlətinin süqutundan sonra cənubda e.ə. IV əsrdə Atropatın əsasını qoyduğu Atropatena, şimalda isə paytaxtı əvvəl Qəbələ, sonra Bərdə (Partav) olan Qafqaz Albaniyası dövləti meydana gəlmişdir. IV əsrdə Albaniyada xristianlıq dövlət dini elan edilmişdir. Nümunə: Manna dövlətinin paytaxtı İzirtu, Albaniyanın ilk paytaxtı isə Qəbələ olmuşdur.
Qaydalar
- 1Azıx mağarası Füzuli rayonundadır; orada tapılmış Azıxantropun çənə sümüyü Azərbaycanın ən qədim insan məskənlərindən biri olduğunu göstərir.
- 2Manna dövləti e.ə. IX-VI əsrlərdə Urmiya gölü hövzəsində mövcud olmuş, paytaxtı İzirtu şəhəri idi.
- 3Atropatena dövləti e.ə. IV əsrdə Əhəməni süqutundan sonra Atropat tərəfindən cənubi Azərbaycanda yaradılmışdır.
- 4Qafqaz Albaniyasının paytaxtı əvvəlcə Qəbələ, sonra isə Bərdə (Partav) olmuşdur.
- 5IV əsrdə Albaniyada (çar Urnayrın dövründə) xristianlıq dövlət dini kimi qəbul edilmişdir.
Məşq
10 asan · 10 orta · 10 çətin