Orfoqrafiya və orfoepiya

Orfoqrafiya sözlərin düzgün yazılışını, orfoepiya isə düzgün tələffüzünü öyrədir. Azərbaycan dilinin orfoqrafiyası əsasən fonetik prinsipə (söz necə deyilirsə, elə yazılır) əsaslansa da, bir sıra hallarda morfoloji və ənənəvi (tarixi) prinsiplərdən istifadə olunur. Böyük hərflə yazılış: cümlənin əvvəlində, xüsusi isimlərdə (şəxs adları, soyadlar, coğrafi adlar, qəzet-jurnal, əsər adları, idarə və təşkilat adları) baş hərf böyük yazılır. Defislə (tire ilə) yazılış: təkrar olunan sözlər (yavaş-yavaş, tez-tez), yaxınmənalı və ya əksmənalı tərəfli mürəkkəb sözlər (qab-qacaq, gec-tez, alış-veriş), bəzi say birləşmələri (beş-altı), -ca/-cə yox, lakin «filan-filankəs» tipli ifadələr defislə yazılır. Qoşa samit: bəzi sözlər iki eyni samitlə yazılır (səkkiz, doqquz, əlli, rəqqas, təşşüm yox — düzgün: təəssüf, müəllim). Ahəng qanunu şəkilçilərin saitlərinin söz kökünə uyğunlaşmasını tələb edir: qalın saitli sözə qalın, incə saitli sözə incə şəkilçi artırılır (kitab-lar, ev-lər). Orfoepiya: bir çox sözün yazılışı ilə tələffüzü fərqlənir — «ailə» [ailə], «müəllim» [müəllim/məllim], assimilyasiya hadisələri (sənliyim yox; «onlar» [onnar], «anladım» [annadım] kimi danışıqda baş verən dəyişmələr ədəbi tələffüzdə nəzərə alınır), «q» səsinin söz sonunda [x] kimi deyilməsi (papaq [papax]), «k»nın [y]/[x] kimi tələffüzü (çörək [çörəy]). Düzgün yazılış orfoqrafiya lüğətinə əsaslanır.