Qədim Azərbaycan şəhərləri
Bərdə, Gəncə, Şamaxı, Naxçıvan.
Azərbaycanın qədim və orta əsr tarixində bir sıra şəhərlər özünəməxsus tarixi rolu ilə seçilmişdir. Bərdə Qafqaz Albaniyasının paytaxtı olmuş, sonrakı əsrlərdə isə mühüm ticarət və mədəniyyət mərkəzinə çevrilərək "Arranın anası" adlandırılmışdır. Gəncə Azərbaycanın qərbində yerləşən qədim şəhərlərdən biridir; böyük Azərbaycan şairi Nizami Gəncəvinin vətəni olduğu üçün mühüm mədəniyyət mərkəzi kimi tanınmışdır. Şamaxı isə uzun müddət Şirvanşahlar dövlətinin paytaxtı olmuş, zəngin mədəniyyəti ilə seçilmiş, sonradan bu status Bakı şəhərinə keçirilmişdir. Naxçıvan dünyanın ən qədim şəhərlərindən biri sayılır; burada memar Əcəmi Naxçıvaninin yaratdığı Möminə xatun türbəsi bu günə qədər qorunub saxlanılmışdır. Bu dörd şəhərdən başqa Təbriz, Beyləqan, Şabran və Dərbənd kimi digər qədim Azərbaycan şəhərləri də tarixi mənbələrdə xatırlanır. Şəhərlərin hər birinin özünəməxsus tarixi rolunu bilmək və onları bir-biri ilə qarışdırmamaq vacibdir.
Məsələn: Şirvanşahların paytaxtı olan şəhər Şamaxı, Nizami Gəncəvinin vətəni olan şəhər isə Gəncədir — bu iki fərqli şəhəri və onların fərqli tarixi rolunu bir-biri ilə qarışdırmaq olmaz.
Qaydalar
- 1Bərdə Qafqaz Albaniyasının paytaxtı olmuş, orta əsrlərdə mühüm ticarət və mədəniyyət mərkəzinə çevrilərək "Arranın anası" adlandırılmışdır.
- 2Gəncə böyük Azərbaycan şairi Nizami Gəncəvinin vətənidir və onun adı ilə bağlı mühüm mədəniyyət mərkəzi olmuşdur.
- 3Şamaxı uzun müddət Şirvanşahlar dövlətinin paytaxtı olmuş, sonradan bu status Bakıya keçirilmişdir.
- 4Naxçıvan qədim şəhərlərdən biridir; memar Əcəmi Naxçıvaninin yaratdığı Möminə xatun türbəsi bu şəhərdə yerləşir.
- 5Bərdə, Gəncə, Şamaxı və Naxçıvandan başqa Təbriz, Beyləqan, Şabran və Dərbənd də tarixi mənbələrdə xatırlanan qədim Azərbaycan şəhərləridir.
Məşq
10 asan · 10 orta · 10 çətin
Hər testdə təsadüfi 10 sual seçilir