Ənvər Əlibəyli — «İlan və Qurbağa» (təmsil)
Təmsil janrı; ibrətamiz nəticə.
Ənvər Əlibəyli Azərbaycan uşaq ədəbiyyatının tanınmış nümayəndələrindən biridir; onun «İlan və Qurbağa» əsəri janrına görə TƏMSİLDİR və şeir (mənzum) şəklində yazılmışdır. Təmsil — heyvan, bitki və ya cansız əşyalar vasitəsilə insan həyatını, mənəvi keyfiyyətləri və ictimai qüsurları alleqorik (məcazi) şəkildə əks etdirən bədii əsərdir. Alleqoriya o deməkdir ki, heyvan obrazları arxasında real insan tipləri gizlənir: hər obraz müəyyən insan xarakteri və ya davranışını simvolizə edir. «İlan və Qurbağa» təmsilində zalım İlan göl qırağından bir Qurbağanı tutur. Qurbağa qışqırır, dad edir; İlan isə gülə-gülə deyir ki, qışqırmaq səni xilas etməyəcək, mən səni yeyəcəyəm. Qurbağa cavab verir ki, o, qurtulmaq üçün yox, hamı İlanın necə alçaq və zalım olduğunu bilsin deyə qışqırır. Beləliklə, əsərin mövzusu zülm və zalımlıqdır; ideyası (əsas fikri) isə budur: zalımın, alçaq adamın əməllərini ifşa etmək, onun çirkin üzünü hamıya tanıtmaq lazımdır. Nağıldan fərqli olaraq, təmsil həmişə ibrət dərsi — açıq və ya gizli əxlaqi nəticə ilə bitir.
Məsələn, Qurbağanın ölüm qarşısında belə yalvarmayıb İlanın zalımlığını ifşa etməsi mərdliyin və haqq sözünün alleqorik inikasıdır.
Qaydalar
- 1«İlan və Qurbağa» janrına görə TƏMSİLDİR (şeir şəklində); müəllifi Ənvər Əlibəylidir.
- 2Təmsilin əlamətləri: heyvan (və ya başqa) obrazlar vasitəsilə alleqoriya, ibrətamiz (əxlaqi) nəticə.
- 3Alleqoriya — heyvan obrazları arxasında insan xarakter və davranışlarının məcazi inikası.
- 4«İlan və Qurbağa» təmsilinin mövzusu: zülm və zalımlıq; ideyası: zalımın əməllərini ifşa etmək, onu hamıya tanıtmaq lazımdır.
- 5Təmsili nağıldan fərqləndirən əsas cəhət: nağılda sehrli/xəyali hadisələr olur, təmsildə isə ibrət (əxlaqi) nəticə açıq şəkildə verilir.
Məşq
10 asan · 10 orta · 10 çətin
Hər testdə təsadüfi 10 sual seçilir