Molyusklar tipi

Molyusklar (latınca "mollis" — yumşaq) onurğasız heyvanlar aləminin buğumayaqlılardan sonra ən çox növə malik ikinci böyük tipidir. Onların bədəni yumşaq, buğumsuz olub üç hissədən ibarətdir: baş, mantiya ilə örtülmüş bədən və əzələli ayaq. Mantiya bədəni əhatə edən xüsusi dəri büküşüdür; onun əmələ gətirdiyi mantiya boşluğunda qəlsəmələr yerləşərək tənəffüsü təmin edir. Molyuskların əksəriyyətində bədəni xaricdən qoruyan çanaq (balıqqulağı) mövcuddur, lakin bu, tipin mütləq əlaməti deyil — məsələn, osminoqda çanaq təkamül prosesində tamamilə reduksiya olunmuşdur. Qan-dövranı sistemi açıq tipdədir: qan damarlardan bədən boşluğuna tökülür, orqanları yuyur və yenidən damarlara qayıdır; yalnız başıayaqlılarda bu sistem qapalı tipə yaxınlaşmışdır. Sinir sistemi səpələnmiş-düyünlü tipdə olub, əsas sinir düyünləri bədənin müxtəlif nahiyələrində yerləşərək nisbətən müstəqil fəaliyyət göstərir. Molyusklar üç sinfə bölünür: İlbiləklər (qarınayaqlılar) spiralvari çanağa malik olub quruda və şirin sularda yaşayır; İkitaylılar iki taydan ibarət çanaqla su hövzələrinin dibində hərəkətsiz həyat sürür; Başıayaqlılar isə ən yüksək inkişaf etmiş qrup olub ayaqları baş ətrafında qollar (tentakullar) şəklindədir.