m5-3.11· Fəsil 3: Onluq kəsrlər· ~13 dəq

Ədədin onluq kəsrə bölünməsi

Böləni tam ədədə çevirməklə.

Bir ədədi onluq kəsrə bölmək üçün əvvəlcə bölənin (bölüncü ədədin) vergülünü elə sağa sürüşdürürük ki, o tam ədədə çevrilsin; bölənin vergülünü neçə rəqəm sağa sürüşdürürüksə, bölünənin vergülünü də EYNİ SAYDA rəqəm sağa sürüşdürməliyik, çünki hər iki ədədi eyni ədədə (10, 100, 1000...) vurmaq bölmənin nəticəsini əsla dəyişmir. Bölənin vergüldən sonra neçə rəqəmi varsa, bölünənin sonunda lazım gəldikdə sıfırlar artıraraq o qədər yer sürüşdürmək lazımdır. Bölən tam ədədə çevrildikdən sonra əməliyyat artıq adi bölmə qaydasına (tam ədədi tam ədədə və ya onluq kəsri tam ədədə bölmə) çevrilir və beləcə asanlıqla hesablanır. Bu üsul faktiki olaraq kəsrin həm surətini, həm də məxrəcini eyni ədədə vurmaqla eynidir və nəticəni dəyişmir. Diqqətli olmaq lazımdır: yalnız böləni deyil, HƏM bölünəni, HƏM DƏ böləni eyni sayda sürüşdürmək vacibdir, əks halda cavab neçə dəfə səhv böyük və ya kiçik alınar. Nəticə həmişə mənfi olmayan ədəddir.

📌Nümunə

Məsələn: 7,2÷0,97{,}2\div0{,}9 ifadəsində böləni (0,90{,}9) tam ədədə çevirmək üçün vergülü 1 rəqəm sağa sürüşdürürük (99 alınır), eyni sayda bölünənin (7,27{,}2) vergülünü də sağa sürüşdürürük (7272 alınır): 72÷9=872\div9=8.

Qaydalar

  1. 1Bölənin vergülünü sağa sürüşdürüb onu tam ədədə çevirin.
  2. 2Bölünənin vergülünü də EYNİ sayda rəqəm sağa sürüşdürün (lazım gəldikdə sonuna sıfır artırın).
  3. 3Hər iki ədədi eyni ədədə (10, 100, 1000) vurmaq bölmənin nəticəsini dəyişmir.
  4. 4Bölən tam ədədə çevrildikdən sonra adi bölmə qaydası ilə hesablayın.
  5. 5Nəticə mənfi olmayan ədəddir; yoxlamaq üçün cavabı bölənə vurub bölünəni almalısınız.

Məşq

10 asan · 10 orta · 10 çətin

Hər testdə təsadüfi 10 sual seçilir