m5-1.3· Fəsil 1: Natural ədədlər və onlar üzərində əməllər· ~13 dəq

Natural ədədlərin yuvarlaqlaşdırılması

Natural ədədin verilən mərtəbəyə qədər yuvarlaqlaşdırılması.

Natural ədədi verilən mərtəbəyə (onluq, yüzlük və ya minlik) qədər yuvarlaqlaşdırmaq həmin ədədi bu mərtəbəyə ən yaxın, daha sadə ədədlə əvəz etmək deməkdir. Yuvarlaqlaşdırma qaydası aydındır: verilən mərtəbədən dərhal sonra gələn rəqəmə baxılır. Bu rəqəm 00, 11, 22, 33 və ya 44 olarsa, mərtəbə rəqəmi dəyişmədən qalır və ondan sonrakı bütün rəqəmlər sıfırla əvəz olunur — buna aşağıya yuvarlaqlaşdırma deyilir. Bu rəqəm 55, 66, 77, 88 və ya 99 olarsa, mərtəbə rəqəmi 11 vahid artırılır və ondan sonrakı rəqəmlər sıfır olur — buna isə yuxarıya yuvarlaqlaşdırma deyilir. Onluğa qədər yuvarlaqlaşdırarkən vahidlər rəqəminə, yüzliyə qədər yuvarlaqlaşdırarkən onluqlar rəqəminə, minliyə qədər yuvarlaqlaşdırarkən isə yüzliklər rəqəminə baxılır. Yuvarlaqlaşdırılmış ədəd təqribi qiymətdir və \approx işarəsi ilə yazılır. Bu üsul təxmini hesablamalarda — alış-verişdə, məsafə və ya çəki qiymətləndirmələrində — sürətli və rahat nəticə almaq üçün istifadə olunur.

📌Nümunə

Məsələn: 37483748 ədədini yüzliyə qədər yuvarlaqlaşdıraq — yüzliklər rəqəmi 77-dir, ondan dərhal sonra gələn (onluqlar) rəqəm isə 44-dür; bu, 55-dən kiçik olduğundan aşağıya yuvarlaqlaşdırılır: 374837003748 \approx 3700.

Qaydalar

  1. 1Yuvarlaqlaşdırma zamanı verilən mərtəbədən dərhal sonra gələn rəqəmə baxılır: bu rəqəm 00, 11, 22, 33 və ya 44 olarsa, mərtəbə rəqəmi olduğu kimi qalır və sonrakı bütün rəqəmlər sıfır olur.
  2. 2Sonrakı rəqəm 55, 66, 77, 88 və ya 99 olarsa, mərtəbə rəqəmi 11 vahid artırılır və sonrakı bütün rəqəmlər sıfır olur.
  3. 3Onluğa qədər yuvarlaqlaşdırmada vahidlər rəqəminə, yüzliyə qədər yuvarlaqlaşdırmada onluqlar rəqəminə, minliyə qədər yuvarlaqlaşdırmada isə yüzliklər rəqəminə baxılır.
  4. 4Yuvarlaqlaşdırılmış ədəd təqribi qiymətdir və adətən \approx işarəsi ilə yazılır (məsələn, 375400375 \approx 400).
  5. 5Əgər artırılan rəqəm 99-dursa, artırma növbəti yüksək mərtəbəyə keçir (məsələn, 995995-i yüzliyə qədər yuvarlaqlaşdırdıqda 9951000995 \approx 1000 alınır).

Məşq

10 asan · 10 orta · 10 çətin

Hər testdə təsadüfi 10 sual seçilir