Natural ədədlərin toplanması və çıxılması

Çoxrəqəmli natural ədədləri toplayarkən rəqəmləri mərtəbəyə görə (birlər altına birlər, onluqlar altına onluqlar, və s.) sütunla düzür və sağdan sola toplayırıq; hər mərtəbənin cəmi $10$-dan çox olduqda $1$ vahidi qonşu (yuxarı) mərtəbəyə keçiririk. Toplama əməlinin komponentləri toplananlardır, nəticəsi isə cəmdir: toplanan $+$ toplanan $=$ cəm. Çıxmada isə azalandan çıxılanı çıxarırıq; bir mərtəbənin rəqəmi kifayət etməzsə, qonşu (yuxarı) mərtəbədən $1$ vahid borc alıb həmin mərtəbəyə $10$ əlavə edirik. Fərq heç vaxt mənfi ola bilməz, ona görə azalan həmişə çıxılandan böyük və ya bərabər olmalıdır; çıxmanın düzgünlüyünü fərqə çıxılanı əlavə edib azalanı almaqla yoxlaya bilərik. Toplama və çıxma bir-birinin əks əməlləridir, ona görə tənlikdə bilinməyən komponenti — toplananı, azalanı və ya çıxılanı — tapmaq mümkündür: $x+a=b$ olduqda $x=b-a$; $x-a=b$ olduqda $x=b+a$; $a-x=b$ olduqda $x=a-b$. Toplamanın yerdəyişmə ($a+b=b+a$) və qruplaşdırma ($(a+b)+c=a+(b+c)$) xassələri hesablamanı asanlaşdırır: uzaq ədədləri deyil, asan cəm verən ədədləri əvvəlcə toplamaq daha rahatdır.