m5-3.5· Fəsil 3: Onluq kəsrlər· ~13 dəq

Onluq kəsrlərin toplanması və çıxılması

Vergülləri alt-alta yazmaqla.

Onluq kəsrləri toplamaq və ya çıxmaq üçün ilk növbədə ədədləri elə alt-alta yazırıq ki, vergüllər (onluq vergülü) bir sütunda, düz bir-birinin altında dursun — beləliklə tam hissə tam hissənin, onda bir hissəsi onda bir hissəsinin, yüzdə bir hissəsi isə yüzdə bir hissəsinin altına düşür. Əgər ədədlərdən birinin onluq mərtəbələri digərindən azdırsa, boş mərtəbələrə sıfır yazaraq hər iki ədədi eyni sayda mərtəbəyə gətiririk; bu, ədədin qiymətini dəyişmir, sadəcə əməli asanlaşdırır. Sonra natural ədədlərdə olduğu kimi, mərtəbə-mərtəbə (sağdan sola) toplama və ya çıxma aparırıq, lazım gəldikdə növbəti mərtəbəyə keçidi (daşınmanı) və ya ondan borc almanı unutmuruq, nəticədəki vergülü isə eyni sütunda yazırıq. Pul, uzunluq və çəki ilə bağlı mətn məsələlərini həll edərkən əvvəlcə hansı əməlin lazım olduğunu müəyyənləşdirir, sonra ədədləri düzgün alt-alta yazırıq; V sinifdə bütün nəticələr sıfırdan böyük və ya sıfıra bərabər olmalıdır.

📌Nümunə

Məsələn: 2,5+1,752{,}5+1{,}75 ifadəsini hesablamaq üçün 2,52{,}5 ədədini 2,502{,}50 kimi yazırıq və 2,50+1,75=4,252{,}50+1{,}75=4{,}25 alırıq.

Qaydalar

  1. 1Onluq kəsrləri toplamaq və ya çıxmaq üçün ədədləri elə alt-alta yazın ki, vergüllər bir sütunda düz gəlsin.
  2. 2Bir ədədin onluq mərtəbələri digərindən azdırsa, boş mərtəbələrə sıfır yazaraq hər iki ədədi eyni sayda mərtəbəyə gətirin.
  3. 3Toplama və çıxmanı mərtəbə-mərtəbə (sağdan sola) aparın, lazım gəldikdə növbəti mərtəbəyə keçidi və ya ondan borc almanı unutmayın.
  4. 4Nəticədəki vergülü tam hissə ilə kəsr hissəsini ayıraraq, digər ədədlərlə eyni sütunda yazın.
  5. 5Mətn məsələlərində hansı əməlin (toplama və ya çıxma) lazım olduğunu müəyyənləşdirin və cavabın mənfi olmadığını yoxlayın.

Məşq

10 asan · 10 orta · 10 çətin

Hər testdə təsadüfi 10 sual seçilir