Gövdənin daxili quruluşu
Qabıq, kambi, odun və özək qatları.
Ağac gövdəsinin en kəsiyinə baxdıqda xaricdən daxilə doğru beş əsas qat görmək olar. Ən xaricdə QABIQ yerləşir — bu, gövdəni zədələrdən, həşəratlardan, göbələklərdən və əlverişsiz hava şəraitindən qoruyan möhkəm örtükdür. Qabığın altında LUBA (floem) qatı yerləşir; luba yarpaqlarda fotosintez nəticəsində hazırlanmış üzvi maddələri gövdə boyunca aşağıya — kökə doğru daşıyır. Luba ilə odun arasında nazik, bölünmə qabiliyyəti olan KAMBİ qatı yerləşir. Məhz kambi hüceyrələrinin bölünməsi gövdənin en istiqamətdə qalınlaşmasını təmin edir və hər il yeni hüceyrələr əmələ gətirərək İLLİK HALQALARI yaradır. Kambidən daxilə doğru ODUN (ksilem) qatı gəlir — bu, gövdənin ən möhkəm hissəsidir; odun boruları vasitəsilə kökdən sorulan su və mineral maddələr yarpaqlara doğru daşınır. Ən mərkəzdə isə ÖZƏK yerləşir — yumşaq toxumadan ibarət olan özək əsasən ehtiyat qida maddələri toplayır.
Məsələn: kəsilmiş bir palıd ağacının kötüyünə baxsaq, qəhvəyi rəngli qabığı, onun altındakı nazik yaşılımtıl lubanı, luba ilə odun arasında çox incə kambini, açıq rəngli enli odun halqalarını və ən mərkəzdəki tünd rəngli yumşaq özəyi aydın seçə bilərik.
Qaydalar
- 1Ağac gövdəsinin en kəsiyində xaricdən daxilə doğru qatlar: qabıq → luba → kambi → odun → özək.
- 2Qabıq ən xarici qoruyucu qatdır; luba (floem) üzvi maddələri, odun (ksilem) su və mineral maddələri daşıyır.
- 3Kambi — luba ilə odun arasında yerləşən nazik, bölünən hüceyrə qatıdır; gövdənin en istiqamətdə qalınlaşmasını təmin edir.
- 4İllik halqalar kambinin fəaliyyəti nəticəsində odun qatında əmələ gəlir; hər il bir halqa yaranır.
- 5Özək gövdənin mərkəzində yerləşən yumşaq toxumadır; ehtiyat maddə toplayır, maddə daşınmasında iştirak etmir.
Məşq
10 asan · 10 orta · 10 çətin
Hər testdə təsadüfi 10 sual seçilir